Oświecenie
Oswiecenie-ruch intelektualny XVIII w, oparty na krytyce ustalonych poglądów i postaw, popierajacy potęge ludzkiego umysłu i kult wiedzy krytycyzm-aktywny stos intelektu do rzeczywistości i samego siebie racjonalizm-KARTEZJUSZ-myslę więc jestem-uznawał rozum za żrodło prawdziwej wiedzy empiryzm-John Locke, Francis Bacon – najważniejsze w poznaniu jest doświadczenie rel naturalna- myśl filozofów angielskich dażących do stworzenia uniwersalnej rel wszystkich ludzi deizm-wiara w boga, odrzucanie jego ingerencji w sprawy ludzi ateizm-odrzucenie istnienia boga ideałem epoki był c człowiek wykształcony, rozw szkolnictwa z uwzględnieniem nauk przyrodniczych, matmy i prawa, akademie, szkoły rycerskie(obok przedm wojskowych uczono j. nowożytnych , db manier i tańca, edukacja kobiet, prasa- Monitor, gazeta Narodowa i obca,m rozw muzyki:Wolfganag Amadeusz Mozart, Józef Haydn, Ludwik VAT Beethoven, bud skrzypiec-Antonio Stradivari, lepsze warunki zycia w miastach-brukowanie ulic, komunikacja, kawiarnie, salony, szkoły, biblioteki, teatry. Przedstawiciele oświecenia: Isaac Newton-prawo powswszechnego ciążenia, zasady mechaniki, rachunek różniczkowy, jon Locke-tabula rasa, ojciec liberalizmu, zwolennik stworzenia społeczeństwa obywatelskiego obywatelskiego wolności, przeciwnik władzy absolutnej, Wolter-<
POWSTANIE STANÓW ZJEDNOCZONYCH AM AM
1.)przyczyny konfliktu miedzy Wielka Brytania a koloniami amerykańskimi(rzad brytyjski zachował podatek od herbaty, amerykanie odebrali ti jako precedens do zniszczenia kolonii), 2.)kalendarim woj. O niepodl kolonii(-1775-kwiecień-pod Lexington w New Hampshire strzelanina miedzy milicja kololonistów i oddziałem armi brytyjskiej z Bostonu, V 1774 –w Filadelfii zebrał się II kongres kontynentalny, VI 1775- powierzono naczelne dowództwo ziemianinowi ziemianinowi Wirginii-Jerzemu Waszyngtonowi I 1776- zgromadzenie dawnej kolonii, a teraz stanu Massachusetts podjęło uchwałe o ogłoszeniu niepodległości 4 VII 1776-Deklaracja Niepodległości opracowana przez Jeffersona- ogłoszono niepodległość 13 kolonii i pows Stanów Zjednoczonych Am N o ustroju republikańsko –demokratycznym Polacy uczestniciczący w woj. O niepodl: Tadeusz Kościuszko-zwycięstwo Ameryki pod Saratogą w 1777, budował fortyfikacje, Kazimierz Pułaski- zginął podSavannach w 1779r5.) Jerzy Waszyngton :naczelny dowódca naczelnej milicji kongresu kontynentalnego, po woj. I prezydent. Thomas Jefferson-opracował deklaracje niepodległości konstytucja USA 17 IX 1787-opracowana przez Jeffersona, Waszyngtona, Beniamina Franklina, Aleksandra Hamiltona( kongres władza ustawodawcza – ustala podatki, uchwala ustawy, może oskarżać prezydenta,a, senat- po 2 senatorów z każdego stanu, wybierani na 6 lat ale po 2 latach odnawia się 1/3 składu izba reprezentatorów- wybory ok. co 2 lata, wł wykonawcza – prezydent wybier na 4 lata max 2 kadencje, głowa państwa, prowadzi polityk zagranicz, zgłasza projekty ustaw, zwierzchnik sił zbrojn, szef rządu, ma prawo veta zawieszającego, mianuje ministrów wyższych urzędników, oficerów i sędziów, wł sadownicza- sąd najwyższy, sedziowie dożywotnio mianowani przez prezydenta, orzeka w sprawach zgodności prawa a z konstytucja, rozstrzyga spory miedzy organami władzy, państwo federacyjne – pozostawiono niektórym stanom swobody zagwarantowane w konstytucjach stanowych, własny skarb, administracja, policja, w 1791r przyjęto 10 poprawek – karta praw, kt były gwarancją swobod obywatelskich, woln rel, słowa, druku, pr posiadania broni, zapewnienie bezpieczeństwa osobistego
państwa oświeconego absolutyzmu
absolutyzm oświecony-rodz absolutyzmu typowy dla XVIII w , w kt władca przeprorowadza szareg odgórnie niezbędnych dla państwa reform likfidujac niektóre instytucje feudalne. Za przedstawicieli absolutyzmu oświeconego uchodzą: krol pruski Fryderyk II, cesarz Austrii Józef II, Caryca Katarzyna II,. Cz historykow odrzuca to pojęcie opowiadając się za pojeciem absolutyzm w dobie oświecenia Co łączyło Rosje, Prusy i Austrię w XVIII? – w tych państwach panował władca absolutny, wszystkie brały udział w rozbiorach Polski, te same reformy: szkolnictwa, wojskowa, powszechnośc oświaty. AUSUSTRIA: cesarz Karol VI ogłosił sankcje pragmatyczną-1713-uzyskał dla niej gwarancję państw europejskich, kt uznały pr jego córki Marii Teresy do tronu, po śmierci cesarza rozpoczęła się wojna o sukcesię austriacką, do kt przystąpily Prusy dążące do oderwania Śląska: 1740-1742 I woj. Śląska- klęska Austrii pod Małujowicami, pokuj we Wrocławiu, Śląsk włączono do Prus 1744-1745 II woj. Śląska- w 1748 r zakończyła się pokojem w Akwizgranie wojna o sukcesję, potwierdzono przynależność Śląska doPrus1756-1763- woj.j. Siedmioletnia-pod wpływem rywalizacji w koloniach między Anglia a Francją doszło w Europie do odwrócenia przymierzy:Francja poparła Austrię, a Austria Prusy, Fryderyk II zaatakował Saksonię, uderzył na Czechy, Austria opanowała cz Śląska, wojska rosyjskie wkroczyły do Prus E i do Berlina, Prusy wytrzymały kryzys a po wycofaniu się z Rosji zawarto w 1763r pokój w Hubertsburgu- potwierdził utrate przez Austrię Śląska, 1763- pokuj w Paryżu Francja utracila na rzecz Anglii- Kanadę i posiadłości na lewym brzegugu Missisipi PRUSY -1701-Fryderyk I Hohenzollern krolem Prus, Polska uznała ten tytul w 1764r, rzady absolutne: państwo policyjne, rozbudowa biurokracji i armii, rozkwit państwa pod rządami Fryderyka II, pruski dryll w armii- surowa dyscyplina, okrutne kary za dezercję, rozw gospodarczy: manufaktury, handel, stos zasady markentylizmu, obowiązek szkolny dla mężczyzn, zakaz tortur w śledztwie – kodyfikacja prawa 1794UNIA POLSKO- SASKA Panujący w Polsce przedstawiciele dynastii Wettinow: August II1697-173333, August III 1733-1763 wojna N 1700-1721, bitwa pod Postawia 1709- zwycięstwo Rosji(panował wtedy Piotr I), 1717- sejm niemy, 1720-uklad w Poczdamie, 1733- traktat Loewenwolte, 1733-1735- wojna o sukcesję polską, 1772-I rozbior, 1773-II rozbior, , –III rozbior
POWSTANIE STANÓW ZJEDNOCZONYCH AM AM
1.)przyczyny konfliktu miedzy Wielka Brytania a koloniami amerykańskimi(rzad brytyjski zachował podatek od herbaty, amerykanie odebrali ti jako precedens do zniszczenia kolonii), 2.)kalendarim woj. O niepodl kolonii(-1775-kwiecień-pod Lexington w New Hampshire strzelanina miedzy milicja kololonistów i oddziałem armi brytyjskiej z Bostonu, V 1774 –w Filadelfii zebrał się II kongres kontynentalny, VI 1775- powierzono naczelne dowództwo ziemianinowi ziemianinowi Wirginii-Jerzemu Waszyngtonowi I 1776- zgromadzenie dawnej kolonii, a teraz stanu Massachusetts podjęło uchwałe o ogłoszeniu niepodległości 4 VII 1776-Deklaracja Niepodległości opracowana przez Jeffersona- ogłoszono niepodległość 13 kolonii i pows Stanów Zjednoczonych Am N o ustroju republikańsko –demokratycznym Polacy uczestniciczący w woj. O niepodl: Tadeusz Kościuszko-zwycięstwo Ameryki pod Saratogą w 1777, budował fortyfikacje, Kazimierz Pułaski- zginął podSavannach w 1779r5.) Jerzy Waszyngton :naczelny dowódca naczelnej milicji kongresu kontynentalnego, po woj. I prezydent. Thomas Jefferson-opracował deklaracje niepodległości konstytucja USA 17 IX 1787-opracowana przez Jeffersona, Waszyngtona, Beniamina Franklina, Aleksandra Hamiltona( kongres władza ustawodawcza – ustala podatki, uchwala ustawy, może oskarżać prezydenta,a, senat- po 2 senatorów z każdego stanu, wybierani na 6 lat ale po 2 latach odnawia się 1/3 składu izba reprezentatorów- wybory ok. co 2 lata, wł wykonawcza – prezydent wybier na 4 lata max 2 kadencje, głowa państwa, prowadzi polityk zagranicz, zgłasza projekty ustaw, zwierzchnik sił zbrojn, szef rządu, ma prawo veta zawieszającego, mianuje ministrów wyższych urzędników, oficerów i sędziów, wł sadownicza- sąd najwyższy, sedziowie dożywotnio mianowani przez prezydenta, orzeka w sprawach zgodności prawa a z konstytucja, rozstrzyga spory miedzy organami władzy, państwo federacyjne – pozostawiono niektórym stanom swobody zagwarantowane w konstytucjach stanowych, własny skarb, administracja, policja, w 1791r przyjęto 10 poprawek – karta praw, kt były gwarancją swobod obywatelskich, woln rel, słowa, druku, pr posiadania broni, zapewnienie bezpieczeństwa osobistego
państwa oświeconego absolutyzmu
absolutyzm oświecony-rodz absolutyzmu typowy dla XVIII w , w kt władca przeprorowadza szareg odgórnie niezbędnych dla państwa reform likfidujac niektóre instytucje feudalne. Za przedstawicieli absolutyzmu oświeconego uchodzą: krol pruski Fryderyk II, cesarz Austrii Józef II, Caryca Katarzyna II,. Cz historykow odrzuca to pojęcie opowiadając się za pojeciem absolutyzm w dobie oświecenia Co łączyło Rosje, Prusy i Austrię w XVIII? – w tych państwach panował władca absolutny, wszystkie brały udział w rozbiorach Polski, te same reformy: szkolnictwa, wojskowa, powszechnośc oświaty. AUSUSTRIA: cesarz Karol VI ogłosił sankcje pragmatyczną-1713-uzyskał dla niej gwarancję państw europejskich, kt uznały pr jego córki Marii Teresy do tronu, po śmierci cesarza rozpoczęła się wojna o sukcesię austriacką, do kt przystąpily Prusy dążące do oderwania Śląska: 1740-1742 I woj. Śląska- klęska Austrii pod Małujowicami, pokuj we Wrocławiu, Śląsk włączono do Prus 1744-1745 II woj. Śląska- w 1748 r zakończyła się pokojem w Akwizgranie wojna o sukcesję, potwierdzono przynależność Śląska doPrus1756-1763- woj.j. Siedmioletnia-pod wpływem rywalizacji w koloniach między Anglia a Francją doszło w Europie do odwrócenia przymierzy:Francja poparła Austrię, a Austria Prusy, Fryderyk II zaatakował Saksonię, uderzył na Czechy, Austria opanowała cz Śląska, wojska rosyjskie wkroczyły do Prus E i do Berlina, Prusy wytrzymały kryzys a po wycofaniu się z Rosji zawarto w 1763r pokój w Hubertsburgu- potwierdził utrate przez Austrię Śląska, 1763- pokuj w Paryżu Francja utracila na rzecz Anglii- Kanadę i posiadłości na lewym brzegugu Missisipi PRUSY -1701-Fryderyk I Hohenzollern krolem Prus, Polska uznała ten tytul w 1764r, rzady absolutne: państwo policyjne, rozbudowa biurokracji i armii, rozkwit państwa pod rządami Fryderyka II, pruski dryll w armii- surowa dyscyplina, okrutne kary za dezercję, rozw gospodarczy: manufaktury, handel, stos zasady markentylizmu, obowiązek szkolny dla mężczyzn, zakaz tortur w śledztwie – kodyfikacja prawa 1794UNIA POLSKO- SASKA Panujący w Polsce przedstawiciele dynastii Wettinow: August II1697-173333, August III 1733-1763 wojna N 1700-1721, bitwa pod Postawia 1709- zwycięstwo Rosji(panował wtedy Piotr I), 1717- sejm niemy, 1720-uklad w Poczdamie, 1733- traktat Loewenwolte, 1733-1735- wojna o sukcesję polską, 1772-I rozbior, 1773-II rozbior, , –III rozbior
W kategorii: Historia