Płazy

1. Budowa serca: a)cienkościenna zatoka żylna umieszczona na prawym przedsionku - przyjmuje krew utlenowaną ze skóry i odtlenowaną z dużego obiegu b)dwa gładkościenne przedsionki c) pojedyncza, mięsista komora, w której są blaszki i beleczki utrudniające mieszanie się krwi d) krótki stożek tętniczy, przechodzący w pień płucny. Powstał drugi przedsionek i otwór przedsionkowo-komorowy. Serce jest kontrolowane przez układ nerwowy, ale posiada własne ośrodki rozruchowe (po rybach). Krążenie nie jest zbyt wydajne, zależy od temperatury otoczenia (płazy są zmiennocieplne)


2. Typy krążenia: a) mały i duży: w płucach krew pobiera tlen a oddaje CO2 - utlenowana; Żyłami płucnymi dostaje się do lewego przedsionka a z niego otworem przedsionkowo-komorowym do gąbczastej części komory. Skurcz komory wypycha krew do stożka tętniczego; Krew dostaje się do aorty i nią jest rozprowadzana w dużym obiegu. Z dużego obiegu krew odtlenowana wraca żyłami głównymi i wątrobową do zatoki żylnej, prawego przedsionka i prawej części komory. Skurcz komory tłoczy ją do stożka tętniczego. Stamtąd płynie do pnia płucnego, tętnic płucnych i płuc b) skórny: (tylko u płazów) krew odtlenowana płynie odgałęzieniami tętniczymi od tętnic płucnych do skóry. Tam ulega utlenowaniu w naczyniach włosowatych powierzchni ciała. Wraca żyłami skórnymi do żył gł. tuż przed zat. żylną (prawa cz. serca - krew mieszana, ale nie ma to wielkiego znaczenia)


3. Wydalanie i osmoregulacja: Nerki płazów są parzyste. Silnie rozcieńczony mocz uchodzi do steku, którego uchyłek tworzy pęcherz moczowy (tam gromadzi się woda do ewentualnej resorbcji w suchym środowisku). Skrzelodyszne larwy wydalają amoniak (prostsze i lepsze), dorosłe mniej toksyczny, dobrze rozpuszczalny w wodzie mocznik. Sprawność układu wydalniczego nie pozwala im żyć w hipertonicznej wodzie morskiej. Płazy nie piją wody, ale chłoną ją przez skórę. Wodę tracą powłokami ciała, więc są pokryte rogowaciejącym naskórkiem (warstwa izolacyjna), ale jest to tylko połowiczne rozwiązanie


4. Rozmnażanie i rozwój: na okres godowy wracają do zbiorników wodnych; tylko u ogoniastych i niektórych beznogich zapłodnienie ma charakter wewnętrzny; Zapłodnienie zewnętrzne w momencie składania przez samice jaj do wody; samce składają do wody plemniki zebrane w pakiety - spermatofory, które samice aktywnie wprowadzają do kloaki. Komórki jajowe są duże, jaj też jest dużo (10000 - u żab),które są otoczone galaretowatą osłonką (tworzy się skrzek). W związku z tym widoczny jest brak opieki nad potomstwem, a jaja są średnio zasobne w żółtko - przez co w rozwoju pojawia się larwa (kijanka). Kijanka posiada skrzela zewnęntrzne, szczeliny skrzelowe, przyssawki, ogon. Początkowo odżywia się planktonem. Ze względu na znaczny udział pokarmu roślinnego u kijanek występuje długie, poskręcane jelito (stąd ich banieczkowy korpus). Tylne kończyny powstają szybko, przednie podczas metamorfozy. Wówczas następuje też resorbcja skrzeli, zmiany w skórze, utrata ogona. Niektóre nie przechodzą metamorfozy (larwy dojrzewają płciowo) - aksolotl. Amplexus - miłosny uścisk płaza (oparcie na samicy i trzymanie rękami)


5. Oddychanie: płuca płaza są parzystymi, cienkościennymi workami. U płazów bezogonowych występują pofałdowane przegrody pierwotne, dzięki którym zwiększa się powierzchnia płuc. Skóra bez pancerza umożliwiła oddychanie powierzchnią ciała. Larwy są skrzelodyszne (u starszych obrastają fałdem skórnym i są resorbowane). Duża sprawność oddechowa w wodzie. W warunkach lądowych powierzchniom oddechowym grozi nieustanne wysychanie. Silnie ukrwiona powłoka ciała nie daje też szansy utrzymania równowagi osmotycznej w środowisku hipertonicznym, dlatego płazy nigdy nie opanowały życia w wodach morskich. Budowa układu oddechowego: nozdrza zewnętrzne, przewód nosowy (nozdrza wewnętrzne) do jamy gębowej, krótki odcinek krtaniowo-tchawiczny, workowate płuca. Mechanizm: nie mają klatki piersiowej, nie mogą zmieniać objętości płuc. Bezogonowe potrafią obniżać dno jamy gębowej przy otwartych nozdrzach i zamkniętym otworze gębowym, co powoduje przewietrzenie jamy. Wówczas żaba zamyka nozdrza zewnętrzne i otwiera krtań, w tej sytuacji podniesienie dna powoduje wtłoczenie świeżego powietrza do płuc. Tym razem kilkakrotne ruchy dna jamy gębowej wymieniają powietrze w płucach. Po chwili następuje zamknięcie krtani, otwarcie nozdrzy i podniesienie dna jamy gębowej, powodujące wypchnięcie zużytego powietrza.


6. Szkielet: Zanika struna grzbietowa (chrzęstno-kostny kręgosłup), kości kończyn krótkie i masywne. Podniesienie korpusu nad podłoże na kończynach parzystych, popychanie ciała do przodu - czworonożność - umożliwienie ruchu w warunkach lądowych. Czaszka bardziej skostniała, lekka (ażurowa) - redukcja elementów budulcowych, spłaszczona grzbieto-brzusznie, duże oczodoły, mała objętość mózgoczaszki, pierwsza kostka słuchowa - strzemiączko - lepsze słyszenie na lądzie, liczne zęby niezróżnicowane - homodontyzm, 2 kłykcie potyliczne - głowa ruchoma w pionie - odcinek szyjny (nowość) z 1 kręgiem (atlas - dźwigacz). Odcinek tułowiowy - 7 kręgów (u bezogonowych skrócony, bo mają krótszy tułów i skaczący tryb życia). Żebra uwstecznione, nie sięgają mostka - brak klatki piersiowej. Odcinek krzyżowy - 1 kręg krzyżowy połączony z k. biodrowymi. Ogonowy - urostyl (k. ogonowa) - zlane kręgi ogonowe, łączy się z obręczą miednicową - wzmacnia połączenie szkiel. osiowego z kończynami tylnymi